Disk alırken çoğu kullanıcı ya ihtiyacından çok küçük bir disk alıp kısa sürede yer sıkıntısı yaşar ya da hiç dolduramayacağı kadar büyük bir diske gereğinden fazla bütçe ayırır. Kaç TB harddisk gerektiğini bulmanın yolu, neyi ne kadar süre saklayacağınızı kabaca hesaplamaktır. Bu rehberde yaygın kullanım türleri için yaklaşık hesapları, kullandığımız varsayımları açıkça belirterek paylaşıyoruz.
Önce birimleri netleştirelim
Disk üreticileri kapasiteyi ondalık sistemle hesaplar: 1 TB = 1.000 GB, 1 GB = 1.000 MB. Windows ise ikili sistemle gösterdiği için 1 TB’lık bir disk yaklaşık 931 GB, 4 TB’lık bir disk yaklaşık 3,6 TB görünür. Ayrıca diski hiçbir zaman yüzde 100 doldurmamak gerekir; dosya sistemi ve performans için yüzde 10-20 boş alan bırakmak iyi bir alışkanlıktır. Aşağıdaki hesaplarda ondalık birimleri kullanıyoruz.
Fotoğraf arşivi
Bir fotoğrafın boyutu çözünürlüğe ve biçime göre çok değişir. Telefonla çekilmiş sıkıştırılmış bir fotoğraf genellikle birkaç megabayttır; fotoğraf makinesinin ham (RAW) dosyaları ise onlarca megabayta ulaşabilir.
- 5 MB’lık ortalama fotoğraf varsayımıyla 1 TB’a yaklaşık 200.000 fotoğraf sığar.
- 30 MB’lık RAW dosyası varsayımıyla 1 TB’a yaklaşık 33.000 fotoğraf sığar.
Yalnızca telefon fotoğrafları biriktiren bir aile için 1 TB veya 2 TB uzun yıllar yeter. RAW çeken bir fotoğrafçı için ise 4 TB ve üzeri daha gerçekçidir.
Video ve film arşivi
Videoda belirleyici olan bit hızıdır. Kabaca hesaplamak için şu varsayımları kullanabiliriz:
| Video türü | Varsayılan dosya boyutu | 1 TB’a yaklaşık |
|---|---|---|
| Telefonla çekilmiş 1 dakikalık Full HD video | 100 MB | 10.000 dakika |
| Sıkıştırılmış Full HD film | 5 GB | 200 film |
| Yüksek kaliteli 4K film | 50 GB | 20 film |
Büyük bir film arşivi veya video kurgu projesi için 8 TB ve üzerindeki kapasiteler gündeme gelir. Video kurgusu yapanlar ham çekim dosyalarının hızla büyüdüğünü hesaba katmalıdır.
Oyun kütüphanesi
Güncel oyunların boyutu birkaç gigabayttan 100 GB’ın üzerine kadar değişir. Ortalama 70 GB’lık oyun varsayımıyla 1 TB’a yaklaşık 14, 2 TB’a yaklaşık 28 oyun sığar. Sık oynanan oyunları hızlı bir SSD’de, kütüphanenin geri kalanını harddiskte tutmak dengeli bir yoldur; ayrıntılar için harddisk mi SSD mi yazımıza bakabilirsiniz.
Bilgisayar yedeği
Yedek diski için temel kural basittir: yedek disk, yedeklenecek verinin en az iki katı kadar olmalıdır. Böylece birden fazla yedek sürümü saklanabilir ve veri büyüdükçe disk hemen dolmaz. Bilgisayarınızda 1 TB veri varsa 2 TB, 3 TB veri varsa 6 TB bir yedek diski mantıklıdır. Harici yedek kutuları için harici disk kategorisine göz atabilirsiniz.
Güvenlik kamerası kaydı
Kamera sistemlerinde kaç TB harddisk gerektiği üç değere bağlıdır: kamera sayısı, kamera başına bit hızı ve kaç gün geriye dönük kayıt istediğiniz. Temel formül şöyledir:
Günlük veri (GB) = bit hızı (Mbps) × 10,8 × kamera sayısı
Kamera başına 2 Mbps varsayımıyla bir kamera günde yaklaşık 21,6 GB üretir. Buna göre 30 günlük sürekli kayıt için:
| Kamera sayısı | 30 günlük yaklaşık ihtiyaç | Uygun kapasite |
|---|---|---|
| 4 | 2,6 TB | 3-4 TB |
| 8 | 5,2 TB | 6 TB |
| 16 | 10,4 TB | 12 TB |
| 32 | 20,7 TB | 2 × 12 TB veya daha fazla |
Kameralar 4 Mbps kullanıyorsa ihtiyaç iki katına çıkar; hareket algılamalı kayıt kullanılıyorsa ise belirgin şekilde azalır. Kendi değerlerinizle hesaplamak için kapasite hesaplayıcı sayfamızı kullanabilirsiniz. Disk seçimi için güvenlik kamerası için harddisk seçimi rehberine de bakın.
NAS ve ev sunucusu
NAS’ta kullanılabilir alan, disk sayısına ve RAID düzenine bağlıdır. İki diskli bir NAS’ta RAID 1 kullanıldığında kullanılabilir alan tek disk kadardır; dört diskli bir NAS’ta RAID 5 ile üç disk kadar alan elde edilir. Örneğin dört adet 4 TB disk RAID 5 ile yaklaşık 12 TB kullanılabilir alan sağlar. Ayrıntılı açıklama NAS için harddisk seçimi rehberinde.
Masaüstü mü, harici mi?
Kapasite kadar diskin nerede duracağı da önemlidir. Bilgisayarın içine takılan dahili bir disk sürekli erişilebilir ve genellikle aynı kapasitede daha ekonomiktir. Harici bir kutu ise taşınabilir ve yedek için idealdir; yedek bittikten sonra bağlantısı kesilerek fidye yazılımı gibi tehditlerden korunabilir. Kaç TB harddisk gerektiğini hesapladıktan sonra bu kapasiteyi dahili ve harici diskler arasında bölmek de bir seçenektir: örneğin 4 TB dahili arşiv ve aynı boyutta bir harici yedek.
Büyümeyi hesaba katın
Kaç TB harddisk alacağınızı hesaplarken bugünkü ihtiyacınızın yanına önümüzdeki birkaç yıldaki büyümeyi de ekleyin. Telefon kameralarının çözünürlüğü arttıkça fotoğraf ve video dosyaları büyür; oyunlar her yeni sürümde daha fazla yer kaplar. Pratik bir kural olarak bugünkü ihtiyacınızı 1,5 ile 2 arasında bir katsayıyla çarpmak, diski erken değiştirmek zorunda kalmanızı önler.
Öte yandan çok büyük bir diski tek kopya olarak kullanmak, arıza anında çok daha fazla verinin risk altında olması demektir. Büyük kapasite alıyorsanız yedek planını da birlikte yapın.
Kullanıma göre hızlı özet
- Ofis bilgisayarı, belge ve e-posta: 500 GB – 1 TB
- Aile fotoğrafları ve günlük kullanım: 1-2 TB
- Oyun bilgisayarında ikinci disk: 2-4 TB
- Fotoğrafçı veya içerik üreticisi: 4-8 TB
- Büyük film arşivi veya medya sunucusu: 8-14 TB
- 4-8 kameralı ev ve dükkân: 2-6 TB
- 16 ve üzeri kameralı işyeri: 10 TB ve üzeri
Kaç TB harddisk sorusunun cevabını bulduktan sonra fiyatı kapasiteye bölerek TB başına maliyeti karşılaştırın; bazen bir üst kapasite TB başına daha uygun çıkar. Güncel fiyatlar için harddisk fiyat listesi sayfasına, marka seçimi için Seagate, WD ve Toshiba sayfalarına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kaç TB harddisk ev kullanıcısı için yeterli?
Belge, fotoğraf ve ara sıra video saklayan bir ev kullanıcısı için 1-2 TB çoğu zaman yeterlidir. Oyun ve büyük video arşivi varsa 4 TB ve üzeri düşünülmelidir.
4 TB disk neden 3,6 TB görünüyor?
Üretici ondalık, Windows ikili birim kullandığı için. Bu bir kayıp değil, ölçü farkıdır.
8 kamera için kaç TB gerekir?
Kamera başına 2 Mbps varsayımıyla 30 günlük sürekli kayıt için yaklaşık 5,2 TB gerekir; 6 TB bir disk uygun olur. Bit hızı daha yüksekse ihtiyaç artar.
Tek büyük disk mi, birkaç küçük disk mi?
Tek disk daha az yer kaplar ve daha az enerji harcar. Birkaç disk ise arızada riski dağıtır ve RAID ile koruma imkânı verir. Kullanım amacınıza göre karar verin.
Kapasiteyi sonradan artırmak mümkün mü?
Masaüstü bilgisayarda boş yuva varsa ikinci bir disk eklemek kolaydır. NAS’ta ise RAID düzenine göre disk ekleme veya daha büyük disklerle değiştirme seçenekleri bulunur. Harici bir kutu ise herhangi bir bilgisayara USB ile bağlanarak ek alan sağlar; bu yöntem özellikle dizüstü bilgisayarlarda, içeride ikinci bir disk yuvası olmadığında en pratik çözümdür.